Een nieuwe wereldorde
De G20-top heeft de verwachtingen ingelost. De spanningen van voor de top zijn
uitgevlakt en de wereldleiders hebben een belangrijke stap voorwaarts gedaan.
Zowel in het opschonen van de financiële sector als in
het stimuleren van de economie en handel.
(tijd) -
Om de wereldeconomie uit het slop te halen, wordt 1.000 miljard dollar via
verschillende kanalen in de handel en economie gepompt. Naast de bestaande
herstelplannen moet die stimulus een doorstart van de economie
mogelijk maken. Meteen is ook de heikele vraag omzeild of er meer geld
moet komen voor herstelplannen. De economische herstelplannen worden nu
internationaal gecoördineerd, in hoofdzaak door het Internationaal Monetair
Fonds en de Wereldbank.
Daarnaast wordt ook de financiële wereld aangepakt. Het is de impliciete
erkenning dat de uitwassen van het financieel systeem tot de kredietcrisis
hebben geleid. Het gedereguleerde Angelsaksische model heeft daarmee afgedaan.
Nu mikken de belangrijkste wereldleiders op een transparant systeem met meer
controle en met minder risico’s. Het is een grote uitdaging en een belofte
betekent nog niet dat het allemaal in de praktijk omgezet zal worden. Maar er
zijn duidelijke afspraken gemaakt over de opvolging van de dossiers. De
voornemens zweven dus niet in het ijle.
De wereldleiders hebben gekozen om beide problemen aan te pakken. Dat is
bemoedigend. Het besef is blijkbaar wereldwijd doorgedrongen dat deze crisis zo
diep snijdt dat de bestaande klassieke paradigma’s niet langer gelden. De
financieel-economische crisis heeft de wereld niet alleen ingrijpend aangetast,
de oude remedies volstaan ook niet meer.
Hoopgevend is dat de wereldleiders een nieuw platform hebben gevonden. Het is nu definitief duidelijk dat de G20 de oude besloten
club van de G7 aflost. De wereld is multipolair geworden en veel sneller
dan menigeen had kunnen bevroeden. De VS zijn het hardst getroffen door de
crisis, en al blijven ze de wereldmacht nummer één, alleen zullen ze het
niet redden. In Europa is de toestand al niet veel beter.
De nieuwe groeilanden en de opkomende economieën eisen hun plaats op. Terecht,
in de toekomst zullen ze een grotere rol spelen in de verdere ontwikkeling van
de wereld.
Hoopgevend is ook dat deze generatie wereldleiders gelooft in de maakbaarheid
van de wereld en dat ook wil tonen.
De top van de G20 in Londen is dus een succes te
noemen. Maar enkel op voorwaarde dat de vooropgestelde doelstellingen
gehaald worden en effectief uitgevoerd worden. Het geeft alvast een beetje hoop
dat de aanpak van de crisis op een breed draagvlak rust.
In het najaar is er een volgende top. Dan kan
meteen de evaluatie gemaakt worden van de eerste resultaten. Hopelijk valt dat
mee en komt er een nieuwe dynamiek op gang. De aanzet is nu gegeven, het komt
erop aan dat momentum vast te houden en door te
zetten. Veel alternatieven zijn er niet om uit deze diepe crisis te geraken.
Jean VANEMPTEN
http://www.tijd.be/nieuws/commentaar/Een_nieuwe_wereldorde.8165624-620.art
G20: eerste bewijs voor
nieuwe orde
Kassen
IMF en Wereldbank gevuld
De G20
heeft in Londen gedaan waarvoor de groep is opgericht: regie voeren over de
mondiale economische structuur. Een eerste stevige stap.
De
maaltijd die de wereldleiders van de G20-landen (plus Nederland en Spanje)
kregen voorgeschoteld, heeft geen vervolg in de slotverklaring gekregen.
Wellicht ’s werelds bekendste tv-kok Jamie Oliver
zette het beste van Groot-Brittannië op het menu: Shetland-zalm,
lam uit Wales, met saus van Britse kruiden en Britse groenten en Bakewall-taart als dessert. De blik op eigen belang
gekeerd, een beetje een variant op het eerdere ontluikende protectionisme in
onder meer de VS (met Buy American) en het Verenigd
Koninkrijk met ’Britse banen voor Britse arbeiders’, een uitspraak van premier
Gordon Brown.
De
G20-leiders hebben bewust de valkuil van protectionisme ontweken. De
slotverklaring van de top die gisteren werd gehouden in Londen, is een mengsel
van repareren van wat fout ging en een open oog houden voor welbegrepen eigen
belang. Bij dat laatste hoort nadrukkelijk dat er aandacht is voor de positie
van landen die voor hun leningen niet de kapitaalmarkt op kunnen, maar zijn
aangewezen op het Internationaal Monetair Fonds. De hulploketten bij IMF en
Wereldbank worden van honderden miljarden dollars voorzien, beloofde de G20.
Met dit
mengsel wordt de crisis niet opgelost, wel wordt voorkomen dat een aanslag
wordt gepleegd op de zorgvuldig opgebouwde cohesie die de afgelopen decennia in
de wereldeconomie is opgebracht. Die is vooral te danken aan de wereldhandel.
Die dreigt weg te zakken, en ter facilitering van die handel worden tientallen
miljarden vrijgemaakt.
De
afspraken van de top zijn hooguit een stap in de goede richting van een
oplossing voor de huidige economische crisis. De grootste winst is dat de G20 zich als platform van onderhandelingen heeft
bewezen. De voorgaande top van dit forum, in oktober, werd vooral gekenmerkt
door complete afwezigheid van ’s werelds grootste economie de VS. Bij die
gelegenheid in Washington deed president George Bush het ergste wat hij kon
doen: negen minuten spreken zonder iets te zeggen. De VS likten vooral de
wonden die de uitslaande brand op de hypotheekmarkt en Wall Street
veroorzaakte. Met de nieuwe president Obama – Londen
was zijn eerste trip richting Europa als president – zitten de VS weer aan
tafel. De Amerikaanse macht, voorheen vooral gevoeld in de bijeenkomsten van de
G7, is wel verdund.
Het is
nog te vroeg om te stellen dat de G7 is overvleugeld door de G20. De G20 heeft
alleen ten aanzien van de economische architectuur betekenis, maar op
vraagstukken van vrede en veiligheid is de club zonder betekenis. De top heeft
de G20 wel profiel gegeven en vormt zo een stap naar een multipolaire wereld.
Een wereld waarin niet één of enkele grootmachten de
dienst uitmaken.
Voor de
top werd door iedereen, van Obama tot Brown en van Sarkozy tot Balkenende, gemeld
dat de mondiale problemen mondiale oplossingen vergen. Jarenlang heeft het IMF
gewaarschuwd voor gevaarlijke onbalansen met een
schuldopbouwende VS en grote handelsoverschotten in landen als China. De top van
gisteren heeft bewezen dat die onbalansen alleen door
machtsdeling worden weggewerkt.
http://www.trouw.nl/nieuws/economie/article2112587.ece/G20__eerste_bewijs_voor_nieuwe_orde_.html